Menu

Journalisten Sinan Can en Tom Kleijn in gesprek met middelbare scholieren tijdens Roadshow Persvrijheid Featured

Journalisten Sinan Can en Tom Kleijn in gesprek met middelbare scholieren tijdens Roadshow Persvrijheid

Van fake news tot censuur: er passeerde weer interessante thema’s de revue bij Roadshow Persvrijheid. Het Wolfert Tweetalig in Rotterdam ontving de Roadshow donderdag 19 april voor de tweede keer. Circa honderd VWO-4 leerlingen gingen het debat aan met journalisten Sinan Can (documentairemaker BNN/VARA) en Tom Kleijn (reporter Brandpunt). Beiden ondervonden aan den lijve dat persvrijheid niet overal even vanzelfsprekend is.


De Roadshow Persvrijheid is een journalistiek initiatief waarbij normaliter scholieren samen met journalisten en/of politici de discussie over persvrijheid aangaan. 

Een leerling steekt van wal met een vraag over een hot topic: Hoe zit het nu eigenlijk met fake news?
Sinan: “Trollen gooien de hele dag nepnieuws de wereld in, en dit kan grote gevolgen hebben. Het zorgt voor verwarring bij mensen, kijk maar naar 9/11. Als je het dossier goed leest, zie je dat het een wonder is dat het überhaupt gelukt is. Toch geloven er veel mensen in allerlei complottheorieën”
Tom: “Ik heb verslag gedaan van de Amerikaanse verkiezingen, en daar oefenden Russische trollen invloed uit met nepnieuws. En dan zegt een vooraanstaande politicus ook nog dat hij feiten niet zo belangrijk vindt, maar dat het hem erom gaat wat mensen voelen. Als mensen zich bedreigd voelen, zegt hij: ja, het wordt steeds erger.”

Leerling: Is het mogelijk om persvrijheid te hebben zonder fake news, of is het onvermijdelijk?
Sinan: “Het is onvermijdelijk. Het is niet alleen van deze tijd, maar van alle tijden.”
Tom: “Heeft persvrijheid te maken met fake news? In de Sovjet-Unie werd er bijvoorbeeld ook al nepnieuws verspreid.”

Leerling: Hoe ga je om met mensen die meningen belangrijker vinden dan feiten?
Tom: “Het is lastig om mensen van hun mening af te brengen. Laatst kwam iemand naar me toe die zei: wat schandalig dat jullie dit zo gebracht hebben. Terwijl wat hij zei helemaal niet in de uitzending zat. Dan was het vast Eén Vandaag, zei hij. En hij hing op.”
Sinan: “Soms hebben mensen gewoon wat in hun hoofd, kijk maar naar 9/11. Het maakt niet uit wat je zegt, ze geloven toch in hun eigen waarheid.”
Tom: Vroeger was een feit een feit. Nu trekken mensen álles in twijfel, ook de wetenschap. Meningen worden belangrijker dan feiten. En al die meningen staan ook nog eens direct op Twitter. Dat is heel lastig.“

Leerling: Hebben jullie weleens te maken gehad met censuur?
Sinan: “Vijf weken geleden was ik opnames aan het maken in Saoedi Arabië. Als je daar wil filmen gaat er iemand van het ministerie met je mee die alles rapporteert: wie je interviewt, wat je vroeg. Of dat écht censuur is weet ik niet, maar zo voelt het wel. Geïnterviewden durven wellicht niet alles te zeggen wat ze willen. En bij sommige ongemakkelijke vragen voelde ik die man van het ministerie in mijn nek hijgen. Maar ja, als je daar vervelend over gaat doen zit je binnen no-time op het vliegtuig terug naar Nederland.”
Tom: “En in het Midden-Oosten krijg je een tolk mee die ook meteen voor de geheime dienst werkt. Geïnterviewden zeggen daar nooit iets kritisch.”

Leerling: Zijn er in Nederland onderwerpen waar je niet over mag publiceren?
Sinan: “Het koninklijk huis ligt erg gevoelig. Je mag ze wel interviewen, maar je moet aan allerlei voorwaardes voldoen.”

Tom: “Ja, als je hun interviewt moet je van tevoren vragen inleveren. Daar wordt dan over vergaderd, de antwoorden worden overlegd. En dan wil de voorlichtingsdienst het interview ook nog voor publicatie inzien. Gaan ze er weer dingen uithalen. De koning zelf vindt dat ook vervelend.”
Sinan: “Maar als iemand een schandaal ontdekt wat van maatschappelijk belang is wordt dat gepubliceerd.”
Tom: “”Er zijn al vele schandalen rondom het koningshuis onthuld, neem rondom prins Bernhard. Dus, het kan wel. En waar je voorheen in de gevangenis kon komen voor “Fuck de koning” zijn de straffen nu gelijk aan het beledigen van een ambtenaar in functie.”

De tijd zit er alweer op. Veel leerlingen lopen naar voren om de journalisten persoonlijk nog wat vragen te stellen. De Roadshow is afgelopen, maar het gesprek zet zich voort.

 

 

 

 

 

 

 

Leave a comment

Make sure you enter the (*) required information where indicated. HTML code is not allowed.

back to top